موسسه هنرمندان مشرقزمین مؤسسه فرهنگی هنری چند منظوره و خلاقه
نوشته های مشابه
به گزارش پایگاه خبری مؤسسه فرهنگی هنری هنرمندان مشرقزمین، نشست نقد و بررسی مجموعه داستان «من ابنبطوطه هستم» نوشته خسرو عباسی خودلان، عصر سهشنبه ۲۹ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ در سرای اهلقلم خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار شد. خسرو عباسی خودلان، نویسنده کتاب، در این نشست به بیان دغدغههای فکری و روند شکلگیری اثر خود پرداخت.
جنگ، ریشه دغدغههای نویسنده
عباسی خودلان با اشاره به تأثیر جنگ بر نسل خود گفت: «جنگ قطعاً نسل من و خود من را رها نخواهد کرد. کودکی ما در جنگ گذشت. در شهرهایی دور از مرزها زندگی میکردیم و شاید امکان حضور مستقیم در جبههها را نداشتیم، ولی تبعاتش ذهن ما را مشغول کرده بود.»
از ناخودآگاه جمعی تا هسته مرکزی مجموعه
وی درباره روند شکلگیری این مجموعه داستان توضیح داد: «من در این مجموعه داستان، بهمرور متوجه یک خطوربط شدم. بعضی از این داستانها برای اواسط دهه نود است و بعضی دیگر این اواخر نوشته شده و بعد به آنها اضافه شده است. داستانهای دیگری هم داشتم، اما چون بامحتوا و مضمون این مجموعه فاصله داشت، در کتاب نیاوردم. اینکه این داستانها به هم ربط پیدا میکنند، ناخودآگاهش در ذهنم وجود داشت، ولی دغدغه اصلیام انسان در سفر، گذر، آوارگی و مهاجرت بود و این پایه شکلگیری مجموعه شد.»
جهانشمولی هجرت، نه ثبت یک جغرافیا
نویسنده «من ابنبطوطه هستم» به رویکرد خود در شخصیتپردازی اشاره کرد و افزود: «جزئیات را عامدانه کم کردم تا مسئله جهانشمولی به نام هجرت را برای مخاطبان جهانی روایت کنم. آنقدر وارد جزئیات نشدم که بگویم فقط اینجا ایران است یا این شخصیت با مختصات فرهنگی خاصی تعریف میشود. حتی شخصیتهای خارج از خاورمیانه هم وقتی وارد این جغرافیا میشوند، درگیر یک مسئله انسانی میگردند. نکتهای که برایم اهمیت داشت این بود که اگر یک سفر درونی رخ میدهد، با یک سفر بیرونی موازی میشود. انسان در هر جغرافیایی که باشد، درگیر یک سری موقعیتهای دراماتیک انسانی است که جغرافیا و فرهنگ روی آن تأثیر میگذارند.»
فرم داستان کوتاه در برابر قدرت سریال
عباسی خودلان در ادامه به بحث فرم در داستان کوتاه ایرانی پرداخت و گفت: «این روزها سریال به یک رسانه بسیار پرقدرت تبدیل شده و سینما دیگر آن جایگاه سابق را ندارد. در فرم روایت سریال میتوانی جزئیات زندگی را بهدرستی پرداخت کنی. در بسیاری از کارهایی که امروز میخوانیم، کمتر به این جزئیات پرداخته میشود. مثلاً در یکی از داستانهای این مجموعه، شش تا هشت شخصیت وجود دارد، اما شما هیچ شناختی از گذشته و فضایشان پیدا نمیکنید. انگار در یک جهان ذهنی هستیم که راوی میشناسد؛ اما وقتی یک اثر داستانی بلند مینویسی، مجال داری شخصیتها و موقعیتها را کامل بپردازی و خواننده را به پاسخ سؤالاتش برسانی.»
چرخه معیوب جایزه و فروش؛ ادبیات در حاشیه بحرانهای معیشتی
نویسنده کتاب در پایان به تأثیر جوایز ادبی بر فروش کتابها اشاره کرد و اظهار داشت: «این چرخه، چرخه معیوبی است. در همه جای دنیا یک سری اتفاقات در کنار اثر قرار میگیرد تا آن را پرمخاطب کند؛ مثل ارتباط با سینما، تورهای کتابخوانی و بحثهای رسانهای؛ اما جایگاه ادبیات داستانی معاصر در ساختار رسانهای ما ویژه نیست. از سوی دیگر، جامعه ما درگیر بحرانهای مختلفی است که بخشی از آن معیشتی است. شاید مردم خودشان را در آینه آثار کمتر پیدا میکنند. گاهی نویسنده ما کار روشنفکری و سیاسی را هم انجام میدهد، همه کار را غیر از آن کاری که وظیفهاش است. وظیفهاش این است که داستانی بنویسد که همه علاقهمند شوند و مهمتر از همه با پرداخت هزینه شخصی بخرند و بخوانند.»
مجموعه داستان «من ابنبطوطه هستم» توسط انتشارات مؤسسه فرهنگی هنری هنرمندان مشرقزمین در سال ۱۴۰۴ منتشر و موفق به دریافت جایزه کتاب سال شد.
پایان پیام/
